Binnen de Chinese Geneeskunde (Traditional Chinese Medicine, TCM) kijken we hier op een andere, bredere manier naar. Niet alleen als een lokaal probleem van handen en voeten, maar als een signaal van een dieper liggend patroon in het lichaam.
De Westerse blik: circulatie en vaatreacties
Bij winterhanden, wintertenen en Raynaud reageren de kleine bloedvaten in vingers en tenen overdreven sterk op kou of stress.
- De kleine slagadertjes trekken plotseling samen
- De doorbloeding neemt tijdelijk sterk af
- De huid wordt koud, bleek of blauw en kan gevoelloos of pijnlijk aanvoelen
- Wanneer de vaten weer openen, ontstaat een branderig, jeukend of kloppend gevoel
Het is hierbij geen probleem van het bloed zelf, maar van de regulatie van de bloedvaten. Het lichaam schiet als het ware te snel in een beschermingsmodus.
De Chinese Geneeskunde: wat gebeurt er energetisch?
In de Chinese Geneeskunde ontstaan klachten als kou, gevoelloosheid en slechte doorbloeding meestal vanuit een combinatie van verstoring in doorstroming en een tekort aan interne warmte.
1. Stagnatie van Qi en bloed
Qi en bloed zorgen samen voor beweging, voeding en warmte in het lichaam. Wanneer deze niet vrij kunnen stromen, bereiken ze de uiteinden van het lichaam minder goed.
Dit kan zich uiten in:
- koude handen en voeten
- tintelingen of een doof gevoel
- verkleuring van de huid
- pijn of sterke reacties bij het opwarmen
Stagnatie kan ontstaan door stress, langdurige spanning, weinig beweging of blootstelling aan kou. Ook emotionele belasting speelt hierbij vaak een rol.
2. Interne koude en een verzwakt Yang
Soms is het systeem zelf te koud. De interne ‘kachel’ – het Yang – functioneert dan minder krachtig.
Hierdoor:
- warmt het lichaam langzaam op
- blijven handen en voeten koud
- reageert het lichaam sterker op winterse prikkels
Dit zie je vaak bij mensen die snel koud zijn, zich vermoeid voelen of gevoelig zijn voor vocht en wind.
Hoe Chinese Geneeskunde kan ondersteunen
Door het stimuleren van de doorstroming van Qi en Bloed én het verwarmen van het systeem kan de overgevoeligheid voor kou afnemen.
Een behandeling kan bestaan uit:
- Acupunctuur om stagnatie op te heffen
- Moxatherapie (moxa) om warmte diep in het lichaam te brengen
- Chinese kruiden om Yang te versterken of koude te verdrijven
- Leefstijladvies rondom voeding, beweging en warmtebehoud
Geen lichaam is hetzelfde
Wat voor de één werkt, werkt niet automatisch voor de ander. Constitutie, triggers zoals kou of stress, hormonale schommelingen, voeding en de ernst van de klachten verschillen per persoon.
Daarom is een persoonlijke, op maat gemaakte behandeling binnen de Chinese Geneeskunde vaak het meest effectief. Het lichaam vertelt een verhaal via zijn klachten en in TCM luisteren we naar dat verhaal, laag voor laag.
Tot slot
Sommige lichamen hebben in de winter hun eigen willetje. Je denkt dat jij de baas bent, maar je handen en voeten lijken andere plannen te hebben. Zodra de temperatuur daalt, trekken ze zich terug, worden koud en gevoelloos, en laten ze duidelijk merken dat het interne vuurtje wat extra aandacht kan gebruiken.
In de Chinese Geneeskunde zien we dit niet als iets om te onderdrukken, maar als een signaal om te luisteren. Door aandacht te geven aan doorstroming, warmte en balans, kan het lichaam stap voor stap weer veerkrachtiger reageren op kou.